“ดันไปชอบเขา” “แต่เขาก็ดันให้เราเป็นเพื่อน” “แล้วเราก็ยอม!” สี่หนุ่มชนแก้วเบียร์กลางงานแต่งงานเป็นฉากในหนัง “Friend Zone ระวัง..สิ้นสุดทางเพื่อน” ที่หลายคนประทับใจ

ถ้าหากเพื่อน ๆ เป็นคนหนึ่งที่อยากไปร่วมวงชนแก้วเพราะไม่อยากเป็นแค่เพื่อน แสดงว่าสถานการณ์ตอนนี้ก็คงกลืนไม่เข้าคายไม่ออกเช่นเดียวกัน แตกต่างที่ในชีวิตจริงเราไม่อาจรู้ได้เลยว่ามันจะไปสิ้นสุดตรงไหนหรือเมื่อไหร่ หรือจะแย่ยิ่งไปกว่านั้น หากการกระทำของเธอคนนั้นดันสวนทางกับคำว่าเพื่อนจนตอนนี้ทุกอย่างดูสับสน เมื่อคำว่า ‘เพื่อน’ ถูกเลื่อนระดับเป็น ‘เฟื่อน’ จะกลับตัวก็ไม่ได้เดินต่อไปก็ไม่ถึง แค่ได้ยินก็กระอักกระอ่วนแล้วใช่ไหม หลังดูภาพยนตร์จบแล้ว สงสัยกันไหมว่าทำไมคนบางคนถึงใช้เวลาเป็นสิบปีเพื่อหนีจากมัน

วันนี้อูก้ามีคำอธิบายเชิงจิตวิทยาถึง 3 เหตุผลสั้น ๆ ว่าทำไมการออกจากสถานะ ‘เฟื่อน’ ถึงได้ยากเย็นเหลือเกิน

คำว่าเฟรนด์โซน (Friend zone) โดยทั่วไปจะหมายถึงความสัมพันธ์ระหว่างคนที่ต้องการความสัมพันธ์เชิงโรแมนติกกับคนที่มองอีกฝ่าย “แค่เพื่อน” ตัวอย่างเช่น ตอนที่คุยกับเธอคนนั้นเป็นปี แต่จุดจบกลับได้เพื่อน ได้พี่น้องเพิ่มมาซะงั้น หรือแอดวานซ์กว่านั้น หากอีกฝ่ายรับรู้ถึงความต้องการของเรา แต่ดันตีมึน ไม่ยอมทั้งตกลงหรือปฏิเสธ กลับทำตัวครึ่ง ๆ กลาง ๆ เล่นกับหัวใจ เป็นที่มาของคำว่า ‘เฟื่อน’ ในบทความนี้นั่นเอง

#เหตุผลแรก 1️⃣ เกี่ยวข้องกับทฤษฎีความขัดแย้งทางความคิด หรือ Cognitive dissonance ซึ่งอธิบายถึงเหตุการณ์ที่บุคคลหนึ่งพยายามลดข้อขัดแย้งภายในจิตใจจากสถานการณ์ที่ขัดต่อ

ความเชื่อของตัวเอง เช่นเดียวกับตอนที่เรากำลังอยู่ในสถานะเฟื่อน เรามักหาเหตุผลเข้าข้างตัวเองอยู่เสมอ ทั้ง ๆ ที่บางครั้งอีกฝ่ายอาจไม่ได้คิดอะไรเลย แต่การกระทำเล็ก ๆ น้อย ๆ ของเธอคนนั้นก็ทำให้เราเพ้อฝันไปไกลได้ และถ้าเรายังหาเหตุผลเข้าข้างตัวเองอยู่แบบนั้น ก็ไม่มีวันที่เราจะเดินออกมาได้เลยแม้เขาจะชัดเจนมากกับสถานะ “แค่เพื่อน” แล้วก็ตาม

#เหตุผลข้อที่สอง 2️⃣ สาเหตุที่ไม่สามารถออกจากสถานะเฟื่อนได้สักทีอาจไม่ใช่เพราะเธอคนนั้น แต่เป็นเพราะเพื่อน ๆ กำลังเสพติด ‘โดปามีน’ สารแห่งความสุขที่ร่างกายหลั่งออกมาเมื่อเรากำลังไขว่คว้าอะไรบางอย่าง โดยนักวิทยาศาสตร์พบว่าเราไม่จำเป็นต้องบรรลุเป้าหมายก็ทำให้โดปามีนหลั่งออกมาได้แล้ว และจะยิ่งหลั่งมากขึ้นหากเราไม่รู้ผลลัพธ์ของจุดหมายปลายทาง เรียกได้ว่าเพื่อน ๆ อาจกำลังเสพติดความสุขที่เกิดจากการพยายามชนะใจเธอคนนั้น เพราะเมื่อไหร่ที่โดปามีนเหล่านี้หมดลงจะส่งผลด้านลบต่ออารมณ์ได้

#เหตุผลข้อสุดท้าย 3️⃣ แท้จริงแล้ว เพื่อน ๆ อาจกำลัง ‘คลั่งรัก’ หรือชื่อภาษาอังกฤษคือ Limerence ซึ่งเป็นภาวะผิดปกติทางจิต (Mental disorder) ชนิดหนึ่งอันเกิดจากสารสื่อประสาทที่มีมากกว่าคนทั่วไป ภาวะคลั่งรักนี้จะทำให้เรา หลงใหลใครอีกคนมากเป็นพิเศษจนส่งผลถึงการดำเนินชีวิต และการคิดจะหยุดรักเธอคนนั้นอาจทำให้เราเจ็บปวดมากจนรับไม่ไหว

นี่เป็นเพียงแค่เหตุผลทางจิตวิทยาเล็กน้อยเท่านั้น สถานการณ์ในชีวิตจริงอาจยังมีความซับซ้อนแตกต่างกันออกไป แต่ไม่ว่าเหตุผลของแต่ละคนจะเป็นอะไร และไม่ว่าเพื่อน ๆ จะเลือกเดินออกมาจากเฟรนด์โซนหรือไม่ การรู้เท่าทันความรู้สึกของตัวเองจะช่วยให้เพื่อน ๆ สามารถตัดสินใจขั้นต่อไปได้ดียิ่งขึ้น อย่างไรก็ตาม การอยู่ในเฟรนด์โซนอาจเป็นประสบการณ์ที่ยากลำบากและเจ็บปวดซึ่งอาจนำไปสู่ความรู้สึกถูกปฏิเสธ ขาดคุณสมบัติ และเจ็บปวด ในบางกรณีอาจนำไปสู่ปัญหาสุขภาพจิต เช่น ภาวะซึมเศร้าและความวิตกกังวล สำหรับเพื่อน ๆ ที่อยู่ในสถานการณ์นี้ ต้องการดูแลสุขภาพจิต หรือต้องการระบาย น้องอูก้าพร้อมอยู่เคียงข้างเพื่อน ๆ เสมอนะคะ

ooca platform ปรึกษาจิตแพทย์ออนไลน์ ที่ช่วยให้เพื่อน ๆ สามารถพูดคุยปัญหาคาใจกับจิตแพทย์และนักจิตวิทยาได้ผ่าน video call โดยเข้าใช้งานได้อย่างเป็นส่วนตัวและปลอดภัย ทุกที่ ทุกเวลา ผ่านคอมพิวเตอร์หรือโทรศัพท์มือถือ

อ้างอิง :The Psychological Reasons Why It’s Hard To Escape The Friend-Zone